dinsdag 12 december 2017

Damen, een overzicht, deel 1: De start

Damen Shipyards is het paradepaardje van de Nederlandse defensie-industrie. Het bedrijf ontstond in 1927, maar werd in 1969 opgesplitst. Bij die splitsing werd de basis gelegd voor het huidige Damen.

Bron
Kommer Damen die destijds de werf overnam, kan er nog smakelijk over vertellen. Tijdens een interview haalt hij op hoe tijdens die splitsing vrijwel al het personeel, op zes jonge mannen na, meeging naar het andere deel.(1) 

De bedrijfsstrategie van Damen is inmiddels gevlochten uit drie onderdelen: serieproductie (bij voorkeur in een lagelonenland), actief exportbeleid en diversificatie. Zo kon Damen met zijn zes man uit groeiden tot een wereldspeler met inmiddels een jaarlijkse omzet van meer dan € 2 miljard en 33 actieve werven wereldwijd.(2) Het gaat daarbij om scheepswerven in Roemenië, Turkije, Qatar, Vietnam, China en Cuba etc.

Damen maakt een variëteit aan schepen, van jacht tot sleephopperzuiger, van havensleep-boten tot fregatten. Bij die diversificatie werd gestreefd naar overname van bedrijven die al beschikten over de daarvoor noodzakelijke kennis.

Voor het uitbreiden van de marinebouw was KMS de Schelde uit Vlissingen de hoofdprijs. Na een paar pogingen lukte de overname in 2000 voor het bedrag van ½ (één halve) euro.(3) Het is voor Damen “een verkoop met een gouden randje.”(4)
 
Eind jaren negentig moet de overheid steeds bijspringen om de werf te behouden. Dat gaat van subsidies tot aan herverzekering van schadeclaims bij de kredietsverzekeringsbank van de overheid (destijds nog de NCM). De Schelde was in handen van de Rijksoverheid (90%) en de provincie Zeeland (10%). Privatisering verloste de overheid van die kostenpost. Damen heeft dan ook een prima onderhandelingspositie. De Schelde is niet alleen een financieel blok aan het been, maar ook hofleverancier van grote marineschepen voor de Koninklijke Marine. Die scheepsbouw capaciteit wil de Nederlandse Staat niet verliezen. Binnenlandse aankoop is dan ook een vaststaand gegeven en met de werf heeft Damen een uitgangspunt voor de bouw van grote marineschepen, ook voor de export.

De marine is aan alle kanten bereid om medewerking aan de export te verlenen,” meldt Kommer Damen de lezers van het FNV-magazine in 2000.(6) Dat is niet alleen een blijk dat bedrijfslobby en marinebelangen hand-in-hand gaan, maar ook van een optimistische visie. Nederland is niet erg succesvol geweest met het exporteren van grote marineschepen. De directie van De Schelde stelde dat Nederland is “een kleine speler,” en een “Oranje-boven-gevoel [is] niet gerechtvaardigd.”(7) De export in de laatste drie decennia onderstreept dit. Het gaat al met al maar om acht grotere marineschepen in de periode 1965 tot 1988.(8) Nederlandse radar, vuurleidings-, en commandosystemen van Thales uit Hengelo gaan wel de hele wereld over.

Damen is optimistisch. Het bedrijf heeft al ervaring met de verkoop van kleine marine schepen en daardoor verkoopkanalen, de contacten op Ministeries van Defensie. Nu heeft het ook de mogelijkheden om grote marineschepen te bouwen en exporteren in huis. Stilletjes(8) is Damen het grootste defensiebedrijf in Nederland geworden.

Half december verkoopt Damen 100% van de aandelen in Damen Schelde Gears aan het Duitse RENK. Welk bedrag hier mee gemoeid is, wordt niet vermeld en aan welke voorwaarden de verkoop van een zo goedkoop verkregen bedrijf moest voldoen evenmin.(9)

Noten:

1) Cees Pronk (interview) en Rita Jager (schrijver), 'Damen: Niet verkopen zolang ik leef,' 30 maart 2007.
2) Via Linked-in.
3) Vertrouwelijke brief Ministerie van Economische Zaken 'Koninklijke Schelde Groep,' 30 mei 2000.
4) Martin Broek, 'Overheidssteun voor Nederlandse wapenexporten, in Martin Broek en Frank Slijper, Explosieve Materie; Nederlandse Wapenhandel Blootgelegd (Breda: Papieren Tijger, 2003), pp. 34-37.
5) Jan Blom, 'Exclusief gesprek met scheepsbouwer Damen; hofleverancier,' FNV Magazine 23 maart 2000.
6) Mr. R.C. Van den Heuvel, 'Europese industriële samenwerking,' Lezingenbundel NIID-symposium: Een Europese defensie-industrie?, 17 oktober 1996.
7) 1 fregat voor Nigeria (1965, door Wilton Fijenoord, WF), 3 korvetten voor Indonesië (1979-1980, WF), 2 fregatten voor Griekenland (1981-1982, De Schelde) en 2 onderzeeboten (1987-1988, WF). Bron: Martin Broek, 'De marine-industrie,' in De Nederlandse Wapenhandel in de jaren '90 (Breda: Papieren Tijger/Platform tegen Wapenhandel, 1988), p. 32.
8) Rob de Lange Jan Verbeek, schreven in het Financieele Dagblad dat dit Thales is, maar met een omzet van € 441 mln legt dat het af tegen de scheepsbouwer, zie: Thales spint garen bij toegenomen spanning in de wereld, Financieele Dagblad 19 september 2017.
9) Damen Schelde Gears acquired by RENK, Persbericht 11 december 2017. Voor een overzicht van de DSG activiteiten, zie DSG in the high quality marine propulsion gear business since 1916, reference list status January 2010.

maandag 11 december 2017

Week 49 in #wapenhandel25tweets


 Eerdere beurs in Koeweit

(Gaarne 'liken' of delen als je het nuttig of interessant vindt.)

Op zoek naar een voorbeeld van wapenhandel. Kijk deze week eens wat er op de wapenbeurs in Koeweit gebeurt. Een aantal landen is er minimaal aanwezig. Nederland en het VK met een bedrijf, repectievelijk Damen en MBDA. Andere Europese landen met een hele zwik bedijven.

De veiligheid is niet gediend met het opvoeren van de bewapeningswedloop in een regio waar de spanningen niet alleen liggen tussen Iran en de landen op Arabische schiereiland, maar ook tussen Qatar en Saoedi-Arabië. Waar conflicten niet van de lucht zijn en de oorlog met Jemen steeds meer slachtoffers vergt.
“The expo will see attendance from Eurofighter Typhoon, Lockheed Martin ,Raytheon, MBDA, Textron, Lurssen, Aselsan, TAIS, Havelsan, SAAB, Leonardo, General Atomics Aeronautical Systems, Damen Shipyards, Naval Group, Navantia, Kongsberg, Thales, Rohde & Schwarz, Diehl Defence, Otokar, FNSS, Oshkosh, Nurol Makina, Renault Trucks Defense and many others.”

Nederland (zie ook 14-15, 17, 24)

1 – 081217: Q&A on deliverances of #Dutch F-16's to #Jordan, one of the countries involved in the Saudi-led coalition against #Yemen, included in air combat with F-16's. But the Dutch #F16's will nog be used for this Jordan guaranteed. https://www.rijksoverheid.nl/binaries/rijksoverheid/documenten/publicaties/2017/12/08/lijst-van-vragen-en-antwoorden-wapenexportbeleid/lijst-van-vragen-en-antwoorden-wapenexportbeleid.pdf


EUROPA (zie ook 6-7, 8, 17, 18)

2 – 041217: retweet @_ENAAT - A main objective of morning session of #EDIS2017 is to reassure EU partners, in particular US industry that door to EU funding for military R&D could be open to them #noEUmoney4arms

3 – 051217: Europe and the defence industry in a glimpse

4 – 081217: Exports of EU member states to Saudi's remain high throughout 2016 and are slightly lower as in 2015 (€1.8 versus €1.6 bn) leaked report shows. http://enaat.org/eu-export-browser/export.en.html?destination=Saudi+Arabia&year=2015 (zie bij Saoedi-Arabië voor illustratie)

Duitsland (zie ook 10, 26)

5 – 071217: German Greens want to debate Yemen. Just in time next week EFA GmbH is on arms fair in Kuwait to market its fighter planes. http://gulfdefense.com/exhibitors/gda-2017/exhibitor-listing/germany/

Konflikte: Grüne wollen Bundestag mit Eskalation im Jemen befassen https://www.welt.de/newsticker/news2/article171330228/Gruene-wollen-Bundestag-mit-Eskalation-im-Jemen-befassen.html via @welt @BriHasselmann

Frankrijk (zie ook 23)

6 – 051217: French and Italian firms jointly offer FREMM frigate to Canadian government, skipping shipbuilder https://www.defensenews.com/industry/2017/12/04/european-firms-jointly-offer-frigate-to-canadian-government-skipping-shipbuilder/


7 – 071217: That is quick. Bold move backfires as Canada declines Naval Group-Fincantieri frigate offering. https://www.defensenews.com/industry/2017/12/06/bold-move-backfires-as-canada-declines-naval-group-fincantieri-frigate-offering/

8 – 071217: European defence collaboration in a nutshell: Leonardo wants clout in Italo-French naval integration. But Thales has major stake in the Naval Group. https://www.defensenews.com/industry/2017/12/06/leonardo-wants-clout-in-italo-french-naval-integration/

Italië (zie 6-7, 8)

Portugal

9 – 051217: Portugal reveals details of offset projects in total € 2.746 billion | Jane's 360 http://www.janes.com/article/75843/portugal-reveals-details-of-offset-projects


Turkije

10 – 091217: German arms exports to #Turkey show s clear decline. [in German] Weniger #Rüstungsexporte in die #Türkei genehmigt https://www.abendblatt.de/politik/article212784195/Weniger-Ruestungsexporte-in-die-Tuerkei-genehmigt.html

VK

11 – 051217: CAAT Podcast on arms in the eighties to India to repress the Sikhs. https://soundcloud.com/caatuk/how-the-uk-sacrificed-sikhs-for-arms-exports

Zwitserland

12 – 071217: Hardly a defence 4 secrecy on exporting larger 155mm ammo order by #SAAB subsidary #Switzerland: "The industry’s nature is such that due to circumstances concerning the product and customer, further information about the customer will not be announced." http://saabgroup.com/Media/news-press/news/2017-12/saab-receives-order-for-artillery-ammunition/

REST VAN DE WERELD

India (zie ook 11)

13 – 091217: As expected: #Wassenaar Arrangement admits #India as 42nd member http://www.deccanherald.com/content/646954/wassenaar-arrangement-plenary-ends-vienna.html

Iran (zie 19)
Israël (zie 22)
Filipijnen
Japan (zie 21)
Jemen (zie 5, 19)
Jordanië (zie 1)
Koeweit (zie 5, 25-26)

Liberia

14 – 081217: Sentence arms dealer for Liberia Guus #Kouwenhoven arrested in Kaapstad. [in Dutch] https://www.rd.nl/veroordeelde-guus-kouwenhoven-aangehouden-1.1451880

15 – 081217: Fugitive #Dutch arms dealer, Guus #Kouwenhoven, linked to #Liberian war nabbed in Cape Town http://www.newdelhinews.net/news/255676856/fugitive-dutch-arms-dealer-linked-to-liberian-war-nabbed-in-cape-town

Saoedi-Arabië (zie ook 4)

16 – 071217: Did American Missile Defense Patriot fail in Saudi Arabia against a rather simple Scud, despite Trump bragging (“That’s how good we are.")? It would not be the first time. Saudi's have the most advanced (PAC 3) version. https://www.nytimes.com/interactive/2017/12/04/world/middleeast/saudi-missile-defense.html

17 – 071217: Oproep EU wapenembargo naar Saoedi-Arabië, maar leveranties gaan door. http://broekstukken.blogspot.com/2017/12/oproep-eu-wapenembargo-naar-saoedi.html

18 – 101217: Advisor to Social Democrats in European Parliament @EldarMamedov4 analysis enormous arms trade to Saudi's and UAE is - among more - barrier to policical solution for conflict in the Middle East. http://lobelog.com/europe-and-irans-threat-perception/ via @lobelog

19 – 101217: U.N. says missiles fired at Saudi Arabia have 'common origin', but they are still investigating U.S. and Saudi claims that Iran supplied them. https://ca.reuters.com/article/topNews/idCAKBN1E30QU-OCATP

VAE (zie 18)

DEFENSIE-INDUSTRIE

Airbus

20 – 071217: Airbus and the risks of bribery across borders. And who to consult if catched. Article on bribes and advertisement for solicitors in one go. https://www.rahmanravelli.co.uk/articles/airbus-and-the-risks-of-bribery-across-borders/

Damen
Thales
Brievenbussen

WAPENS

F-35 (zie ook 17)

21 – 061217: F-35 loses panel near Okinawa. https://twitter.com/satwoon_msdf174/status/936210426332823552

22 – 061217: On the F-35 Lightning II or JSF:


b) F-35 will be integrated "into the greater IAF and to apply these holistic capabilities to the challenges Israel faces.” https://www.defensenews.com/air/2017/12/06/israel-declares-f-35s-ready-for-operations/

Kernwapens

23 – 091217: Revolving doors: Former procurement official, Stéphane Reb, joins #MBDA and will manage the airborne #nuclear sector. #ASN4G #ASMPA https://www.defensenews.com/industry/2017/12/08/former-procurement-official-joins-mbda-as-france-eyes-new-munitions/

Kleine wapens
Observatie technologie (IT)
Onderzeeboten
Raketschild (zie 22)
Satellieten

24 – 081217: Old news The WGS-9 #satellite, funded through an international partnership between US, and Canada, Denmark, Luxembourg, The #Netherlands and New Zealand, will be launched early next year. Boeing is on contract for a total of 10 WGS satellites. http://2018.satshow.com/press-room-downlink-issue-6/
WGS 1-10 = US #satellite constellation providing communications for military ops around the globe, supporting soldiers, ships, and aircraft including #drones used for surveillance and intelligence gathering operations around the globe. #Netherlands http://spaceflight101.com/spacecraft/wgs-wideband-global-satcom/

Wapenbeurzen (zie 5)

25 – 051217: They will all go to the Gulf to sell their weapons, UK, US, Russian and Dutch companies. Kuwait Business: Kuwait defence exhibition grows in size http://www.gdnonline.com/Details/296957/Kuwait-defence-exhibition-grows-in-size

26 – 061217: Which German weapon producers go o Kuwait next week to sell arms? http://gulfdefense.com/exhibitors/gda-2017/exhibitor-listing/germany/

OVERIG
Corruptie (zie 20)
Lobby (zie 3)
Onderzoek en activisme (zie ook 3, 17, 19)

This is a selection from a larger amount of tweets. Tweets with a relation the Netherlands, arms trade and defence-industry weight heavier in the selection. If you want to have them daily see http://twitter.com/martinbroek

donderdag 7 december 2017

Oproep EU wapenembargo naar Saoedi-Arabië; leveranties gaan door


Vorige week nam het Europese Parlement met 539 stemmen voor en 13 tegen(81 onthoudingen) een resolutie aan die de hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid omslachtig aanspoort een proces te beginnen om te komen tot een wapenembargo tegen Saoedi-Arabië. 
 
Eerder circuleerde een concept resolutie. Die tekst deed zijn naam meer eer aan; ze was een stuk resoluter. Ze ijverde voor een wapenembargo naar Saoedi-Arabië en haar bondgenoten in de strijd tegen Jemen. Die coalitie bestaat uit Marokko, Egypte, Jordanië, de VAE, Koeweit, Qatar, Bahrein en Soedan (de VS neemt op afstand deel). Deze concepttekst luidde:

Het Parlement: levert felle kritiek op de intensieve wapenhandel die lidstaten, zoals het VK, Spanje, Frankrijk en Duitsland, bedrijven met diverse landen in de regio; dringt aan op de onmiddellijke stopzetting van wapenleveringen en militaire steun aan Saudi-Arabië en zijn coalitiepartners; roept de Raad nogmaals op een EU-embargo op de uitvoer van wapens naar Saudi-Arabië in te stellen, gezien de ernstige beschuldigingen van schendingen van het internationaal humanitair recht door Saudi-Arabië in Jemen, en gezien het feit dat het blijven verlenen van vergunningen voor wapenverkoop aan Saudi-Arabië dus in strijd is met Gemeenschappelijk Standpunt 2008/944/GBVB van de Raad van 8 december 2008 ”
Opmerkelijk genoeg werd er met vingers gewezen naar Duitsland, Frankrijk, Spanje en het Verenigd Koninkrijk. Altijd goed om boosdoeners bij naam te noemen, maar diplomatiek is het niet. Dat verdween dan ook uit het eindresultaat. Belangrijker: ook inhoudelijk valt er wel wat op af te dingen. Er zijn een aantal leverende landen vergeten. Precies in die week speelde er bijvoorbeeld een Griekse levering. Ook de verwijzing naar de coalitiepartners in de Saoedische oorlog verdween in de definitieve tekst. Maar dat bijna het hele Europese parlement voorstander is van een wapenembargo tegen Saoedi-Arabië is hoopgevend. Het is nu aan nationale parlementen om hier uitvoering aan te geven.

Maar niet alle wapenhandel is duidelijk zichtbaar. Bij grote militaire aankopen is er vaak sprake van constructies waardoor afnemende landen tegenopdrachten krijgen (participatie en/of compensatie heet dat). Een dergelijke constructie bestaat ook bij het grootste wapenproject van het moment: de ontwikkeling, productie en het onderhoud van de F-35 Lightning II, nog steeds beter bekend als Joint Strike Fighter of JSF. Alleen al voor de Verenigde Staten gaat het om 400 miljard dollar voor aanschaf en 1.000 miljard dollar om deze vliegtuigen in de lucht te houden. Het programma kent verschillende partnerlanden.

De wapenindustrie in deze partnerlanden maakt delen voor het grotere systeem die vaak elders worden geassembleerd. Soms mogen landen al deelnemen voordat hun overheid besluit het vliegtuig te kopen. België heeft nog niet besloten, maar het in Zaventem gevestigde Asco is al wel beloofd dat het delen van de vleugelkleppen voor de F-35 mag maken. Deze worden dan geleverd aan Fokker GKN in Nederland, die ze verwerken in de vleugelkleppen zelf. Daarna gaan ze naar Lockheed in de Verenigde Staten, waar ze worden bevestigd in F-35's voor het Pentagon, maar ook voor de export. Die exportbestemmingen zijn de partnerlanden in het Lockheed F-35 programma en daarnaast een groeiend aantal klanten in de wereld. Toeleveranciers in alle negen partnerlanden (Australië, Canada, Denemarken, Italië, Nederland, Noorwegen, Turkije, VS en VS) produceren onderdelen voor alle vliegtuigen, niet alleen voor het eigen land. F-35 onderdelen worden geëxporteerd en dus is wapenexportcontrole aan de orde.

Dat het programma wrikt met het EU Gemeenschappelijk Standpunt is al snel duidelijk, alleen al omdat Turkije tot de negen behoort. Ankara staat bekend om zijn regelmatige inzet van gevechtsvliegtuigen in de luchtruim van buurlanden en tegen de Koerden (zowel tegen militaire als civiele doelen). Onlangs werd de Turkse deelname om heel andere redenen aan de kaak gesteld. Dat was omdat het luchtverdedigingsraketten kocht in Rusland, en dat wordt door de NAVO om een aantal redenen als onwenselijk beschouwd. De positie in het F-35 programma werd door de Verenigde Staten als pressiemiddel gebruikt in een poging Turkije van de Russische aankoop te laten afzien. Maar de betrokkenheid van Turkije is ook vanuit mensenrechtenoogpunt controversieel. Zo vroegen de Duitse Linke om een totaal verbod op wapenleveranties aan Turkije, net als de Grünen tijdens de inmiddels afgebroken Jamaica-coalitie onderhandelingen. 

Naast partnerlanden zijn er ook nog landen die de F-35 kopen binnen het Foreign Military Sales (FMS) programma van de VS, waaronder Israël. Net als Turkije is Israël allerminst terughoudend als het gaat om de inzet van gevechtsvliegtuigen tegen buurlanden zoals Syrië en in 'interne' kwesties zoals de regelmatig voorkomende bombardementen van Gaza.

Landen die geen partner zijn of niet deelnemen in FMS kunnen de gevechtsvliegtuigen kopen als normale klanten. België, Finland en Duitsland lijken geïnteresseerd. En recent vertelde de ondercommandant van de Amerikaanse luchtmacht, generaal Stephen Wilson, aan tijdschrift Flight Global dat de VS in de Golf rondkijken naar potentiële klanten voor de F-35. Gedacht wordt allereerst aan de Verenigde Arabische Emiraten. “Dat betekent dat gesprekken gaande zijn met de Regering [Trump] rond de verkoop van de F-35 naar bondgenoten die ze nodig hebben en willen hebben.”

Ook Bahrein, het autoritaire schiereilandstaatje dat met een dam is verbonden met Saoedi-Arabië, wordt gezien als een potentiële klant voor de F-35. In Amerikaanse militaire tijdschrift Defense News wordt gesteld dat ze de verouderde F-5's and F-16's van de Bahreinse luchtmacht kunnen vervangen (ook al is deze vloot net voorzien van verse gevechtsvliegtuigen in een deal ter waarde van 3,8 miljard. 

Bahrein en de VAE nemen beide deel in de coalitie die onder leiding van Saoedi-Arabië oorlog voert in Jemen. Ze zijn daar beiden betrokken bij luchtmachtoperaties. Bahrein verloor in december 2015 zelfs een gevechtsvliegtuig. De Emiraten brachten recentelijke het bericht naar buiten dat twee piloten zijn gesneuveld: “Ze stierven bij het doen van hun plicht tijdens hun inzet in Jemen.” 
 
Hoewel de rampzalige gevolgen van de Saoedische luchtoorlog voor de Jemenitische bevolking en infrastructuur algemeen bekend is, wordt zelfs gedacht aan de verkoop van de F-35 aan Riyad. “De VS zou zelfs overwegen de F-35 aan de Saoedisch te verkopen als die geen gevaar zijn voor Israël.” aldus Simon Henderson, directeur van het Gulf and Energy Policy Programme van het Washington Institute. Ook bij de verkoop aan de VAE wordt de impact voor Israël bekeken. Flight Global stelt: “Israëlische bezwaren kunnen een mogelijke verkoop van de F-35 aan de VAE verhinderen.” Het is opvallend dat bezwaren vanuit Jeruzalem doorslaggevend zijn bij het wel of niet leveren aan de Golfstaten, terwijl deze staten notabene oorlog voeren in Jemen.

Het Europese Parlement heeft al eerder resoluties aangenomen waarin lidstaten worden opgeroepen een wapenembargo tegen Saoedi-Arabië in te stellen vanwege de oorlog in Jemen. De situatie is sindsdien alleen maar verslechterd. Enkele EU lidstaten hebben een terughoudend beleid en leveren niets tot bijna niets aan het regime in Riyad. Maar zelfs deze landen kunnen ongemerkt onderdelen leveren die worden ingebouwd in gevechtsvliegtuigen voor de Saoedische oorlogscoalitie. De VS steunen openlijk de gevechtshandelingen door het bijtanken van bommenwerpers in de lucht, en zijn bereid F-35's te leveren. De landen die 'slechts' onderdelen leveren doen alsof hun neus bloed.

Bron
Belangrijke EU lidstaten produceren voor de F-35 (zie voor een tabel met meer details) en nemen volgzaam het Amerikaanse wapenexportbeleid over. En het zijn niet alleen de F-35's die aan de regio verkocht worden. Frankrijk verkoopt het Rafale gevechtsvliegtuig. Het Brits/Duits/Italiaans/Spaanse Eurofighter (EFA) consortium verkoopt gevechtsvliegtuigen aan de Saoedi's alsof er geen wapenexportbeleid bestaat. De Britten nemen daarvoor de politieke fall out voor hun rekening terwijl in iedere Eurofighter ook Italiaanse, Duitse en Spaanse onderdelen zitten.

Volgende week is een wapenbeurs in Koeweit. Onder meer Damen, een van de grootste Nederlandse wapenfabrikanten, zal daar aanwezig zijn. De organisatie van de tweejarige Gulf Defense & Aerospace Exhibition meldt trots dat beurs dit jaar groter is dan de voorgaande editie. Ook Lockheed en Eurofighter Jagdflugzeug GmbH zijn aanwezig. De Britten houden het bij een afvaardiging van MBDA, zodat je de Europese raketten voor de vliegtuigen kan bekijken. Een resolutie in het Europees Parlement om wapenexporten te stoppen vanwege een wrede oorlog klinkt hol als leveranties en exportpromotie gewoon doorgaan. De EU zou zijn democratische organen en zijn mensenrechtenbeleid serieuzer moeten nemen. 

Geschreven voor Konfrontatie en Voor een vreedzaam Europa.

maandag 4 december 2017

Week 48 in #wapenhandel25tweets

(Gaarne 'liken' of delen als je het nuttig of interessant vindt.)

Deze week stond in het teken van de export van verschillende typen gevechtsvliegtuigen naar het Midden-Oosten en Arabische schiereiland.

In een blog schrijf ik zelf over de Joint Strike Fighter die wordt samengesteld uit delen uit verschillende landen, maar dat geldt ook de EFA Typhoon waarvoor de onderdelen worden gemaakt door Airbus in Duitsland en Spanje, Leonardo in Italië en BAe in het VK.

Aan de andere kant begon de week met het voorstel voor een resolutie om wapenexporten naar Saoedi-Arabië en haar bondgenoten in de oorlog tegen Jemen te stoppen.

Deze resolutie werd later in de week aangenomen, hoewel in afgezwakte vorm. Niet langer was sprake van de hele coalitie, maar van het initiëren van een wapenembargo naar Saudi-Arabië.

Het land voert de oorlog niet alleen. Aan zowel de blokkade als luchtoorlog nemen ook andere landen deel. Die blijven nu bij wijze van spreken buiten schot.

Zn Ms Zeeland                                            Foto: Martin Broek
Voor Nederland viel op dat van de geroemde Damen OPVs van de Holland-klasse een belangrijk onderdeel niet deugde: de sprinkler installatie. De buizen zijn te zwak voor de druk die er op komt te staan. Het spreekt vanzelf dat het verhelpen daarvan een ingrijpende klus is die een jaar gaat duren.

Nederland (zie ook 22, 23-25, 26, 27 )

1 – 281117: Most remarkable #Dutch ML export in September 2017:
Spare parts for M113 armoured vehicles to #Pakistan,
#Thales beefing op #Turkish navy continues
11.6m parts for #Taiwanese submarines.

2 – 291117: NL verstrekte in 2016 bijna 1.500 exportvergunningen voor militaire goederen, maar wees ook 28 aanvragen af. Meer weten? Bezoek de @MinBZ stand, nummer 2.511 op het http://www.nidv.eu/symposium/  @NIDVnews

3 – 301117: Thanks to @michielservaes PvdA and @JaspervanDijkSP: "follow the example of the Netherlands and suspend licences for arms sales to Saudi Arabia?" https://www.morningstaronline.co.uk/a-f258-Tories-under-fire-as-Damian-Green-defends-deadly-arms-sales-to-Saudi-Arabia
But Dutch participation in weapons destined for Saudi's didn't stop. Like this http://broekstukken.blogspot.nl/2017/11/f-35-arms-trade-by-stealth.html

EUROPA

4 – 281117: Commission report shows EU tightening its export control system for strategic products http://trade.ec.europa.eu/doclib/press/index.cfm?id=1760  via @Trade_EU

5 – 281117: Motion for European Parliament Resolution: (...); calls for an immediate suspension of arms transfers /military support to Saudi Arabia & to its coalition partners; reiterates its call on the Council to impose an EU arms embargo against Saudi Arabia http://www.europarl.europa.eu/sides/getDoc.do?type=MOTION&reference=B8-2017-0653&format=XML&language=EN

6 – 281117: #F35 arms trade by stealth http://broekstukken.blogspot.com/2017/11/f-35-arms-trade-by-stealth.html #Turkey #Yemen #Saudi #EP

7 – 301117: European Parliament takes position. To be followed by National Parliaments. Yemen: MEPs renew their call for an EU arms embargo against Saudi Arabia http://www.europarl.europa.eu/news/en/press-room/20171127IPR88940/yemen-meps-renew-their-call-for-an-eu-arms-embargo-against-saudi-arabia

8 – 011217: Text of EP resolution: "15. (...) calls on the VP/HR to launch an initiative to impose an EU arms embargo against Saudi Arabia (...)" http://www.europarl.europa.eu/sides/getDoc.do?pubRef=-//EP//NONSGML+TA+P8-TA-2017-0473+0+DOC+PDF+V0//EN

9 – 301117: Franco-German fighter jet project likely to be opened to others. What a timing just after many European countries stepped into the F-35 Lightning II. https://www.reuters.com/article/us-germany-france-fighter/franco-german-fighter-jet-project-likely-to-be-opened-to-other-countries

10 – 301117: Will Thales Smart-L radar be offered for Italo-French naval merger? #Unimaginable https://www.defensenews.com/global/europe/2017/11/29/picking-favorites-choice-of-systems-weighs-on-italo-french-naval-merger/

België
Duitsland (zie 16, 19, 21)
Frankrijk (zie 10, 14, 15)

Griekenland (zie ook 29)

11 – 301117: Hiding behind Brussels back. #Athens would abide by EU sanctions on #Saudi Arabia, spokesman says. When will the EU implement an arms embargo on Riyadh? They can be fast we've seen on Venezuela.

12 – 301117: Pressure mounts on gov’t after MEPs call for arms sales ban to Saudi Arabia http://www.ekathimerini.com/223745

Italië (zie 10, 19, 21)

VK (zie 19, 21)

13 – 291117: The hypocrisy of Theresa #May criticising #Saudi Arabia for using the weapons Britain sold them is staggering. No word to add. http://www.independent.co.uk/voices/theresa-may-saudi-arabia-arms-deals-yemen-civil-war-uk-weapon-sales-a8082636.html

REST VAN DE WERELD

Egypte

14 – 291117: #MENA region becomes safer and safer due to an enormous influx of arms. #French Finance Ministry allows #Egypt’s new #Rafale fighter plane contract to progress http://www.arabnews.com/node/1200606/middle-east

India

15 – 281117: IAF’s 36 Rafales: What’s the noise about? The public, quite rightly too, believes all weapons purchases by the government involve murky transactions and huge payoffs. http://www.asianage.com/opinion/oped/281117/iafs-36-rafales-whats-the-noise-about.html

Israël (zie 17)

Jemen

16 – 291117: Also Germany can act. Yemen is a humanitarian catastrophe and arms to the KSA coalition should be stopped. [in German] Die Bundesregierung sollte reagieren und sämtliche Rüstungsexporte an die Kriegspartei Saudi-Arabien stoppen. http://www.zeit.de/politik/ausland/2017-11/jemen-buergerkrieg-saudi-arabien-ruestungsexporte-5vor8

Myanmar

17 – 011217: The Israel Ministry of Foreign Affairs today published an unusual denial that Israel was selling arms to Myanmar. Myanmar ambassador had been rebuked for stating otherwise. http://www.globes.co.il/en/article.aspx?did=1001213947&from=iglobes  | via @GlobesEnglish

Oekraïne


Pakistan (zie 1)

Qatar

19 – 291117: Tension criterium? What tension? #Qatar agrees to terms for buying #Eurofighter #Typhoon (#EFA of #BAES, #Airbus and #Leonardo), #Hawk aircraft from #UK. https://www.defensenews.com/air/2017/11/28/qatar-agrees-to-terms-for-buying-typhoon-hawk-aircraft-from-uk/

20 – 011217: Tension between KSA and Qatar: #France hopes to sell 12 #Rafale fighter jets to #Qatar, defense minister says https://www.haaretz.com/middle-east-news/1.825944

Saoedi-Arabië (zie ook 3, 5-8, 11-12, 13, 29)

21 – 291117: #BAE testifies to lawmakers on Saudi interest in #Eurofighter #Typhoons, recent workforce cuts #KSA #Leonardo #Airbus https://www.defensenews.com/air/2017/11/28/bae-testifies-to-lawmakers-on-saudi-interest-in-typhoons-recent-workforce-cuts/

Taiwan (zie 1)
Turkije (zie 1)

VAE

22 – 021217: To Seal #F35 Deal, #UAE must agree to protect sensitive information. But are the suppliers of wing parts e.g. already asked if they want to supply the anti-Yemen coalition? http://aviationweek.com/program-management-corner/seal-f-35-deal-uae-must-agree-protect-sensitive-information

DEFENSIE-INDUSTRIE

Airbus (zie 19, 21)

Damen

23 – 291117: All four, almost new, #Dutch #Damen patrol (#OPV) vessels can not sail because of weakness of sprinkler installations installed. https://nos.nl/l/2205021  via @Nieuwsuur

24 – 301117: What are the complications for delivered ships to #Indonesia, #Mexico, #Morocco, #Vietnam, of similar #Damen #Sigma vessels or slightly bigger ones? Same sprinkler installation?

25 – 031217: Netherlands Navy suspends #Damen offshore patrol vessels #OPVs http://www.janes.com/article/76091/netherlands-suspends-opv-patrols

26 – 011217: Canadian Surface Combatant bids compete on technology transfer, job creation. Alion Canada, teamed with Damen, Atlas Elektronik, and Hensoldt, design based on RNl Navy LCF frigate. http://www.janes.com/article/76114/canadian-surface-combatant-bids-compete-on-technology-transfer-job-creation

Thales (zie 10)

WAPENS

F-35 (zie 1, 3, 6, 9, 22)

Satellieten

27 – 301117: The Dutch armed forces go into space. First satellite will be packed by Dutch ISIS. This Delft company did it for many others already. https://www.ad.nl/binnenland/simpele-satelliet-maar-vol-speciale-snufjes~ac67a642/

Wapenbeurzen (zie 2)

OVERIG

Onderzoek en activisme

28 – 281117: What challenges does 3D printing pose for missile technology controls? Read the new @SIPRIorg report from @KoljaBrockmann

29 – 291117: Video #Greece #KSA How is the weapons trade regulated? #CAAT #AI #SIPRI @AJEnglish http://www.aljazeera.com/programmes/insidestory/2017/11/weapons-trade-regulated-171128164733543.html

This is a selection from a larger amount of tweets. Tweets with a relation the Netherlands, arms trade and defence-industry weight heavier in the selection. If you want to have them daily see http://twitter.com/martinbroek

dinsdag 28 november 2017

F-35 arms trade by stealth

It is expected the European Parliament will adopt a resolution on Thursday November 30, on on the situation in Yemen. A concept version states:
“[The European Parliament] strongly criticises the intensive arms trade of Member States with various countries in the region, as in the cases of the UK, Spain, France and Germany; calls for an immediate suspension of arms transfers and military support to Saudi Arabia and to its coalition partners; reiterates its call on the Council to impose an EU arms embargo against Saudi Arabia given the serious allegations of breaches of international humanitarian law by Saudi Arabia in Yemen and the fact that the continued licensing of weapon sales to Saudi Arabia would therefore be in breach of Council Common Position 2008/944/CFSP of 8 December 2008.” (underlining author)
But not all arms trade is easily visible. Buying large military products often includes program participation (the difference with offsets is almost non-existent). As is the case with the biggest arms project of the moment: the development, production and overhaul of the F-35 Lightning II, still better known as Joint Strike Fighter or JSF. Only for the US the project runs into US$ 400 billion acquisition costs and over US$ 1.000 billion sustainment costs. It participation policies are exceptionally clear.
Defence industries are taken on board to produce parts of the bigger system, sometimes even before a government decides on buying. Brussels has not decided yet on the acquisition of the fighter, but recently Zaventem based Asco was offered the production of small part for the wing flaps for the F-35. The Asco wing flap parts will be transported to Fokker GKN in the Netherlands for assembling. The wing flaps are then delivered to Lockheed in the United States, where they are to be fixed to F-35's for the Pentagon or for export.
Export destinations are partner countries in the Lockheed F-35 programme and a growing number of global customers. Suppliers in all nine partner countries (Australia, Canada, Denmark, Italy, Netherlands, Norway, Turkey, UK, US) are producing F-35 components for all aircraft, not just for their own country. F-35 parts are exported around and thus arms control issues are at stake.
The incongruences with the EU common position on arms exports is at stake because Turkey is one of those nine. Ankara is known for its regular use of fighter jets in the airspace of neighbour countriesand against Kurdish targets, both civilian and military. Recently Turkey's participation in the F-35 programme was made an issue because the country wants to buy major Russian air defence missiles. As a NATO country, it is not forbidden to Turkey to do so, but the NATO alliance considers it undesirable. Participation in the F-35 was used to pressurize Turkey back into alliance procurement discipline. Turkey responded with a threat to remove an important US NATO radar station from Turkish soil when the fighters jets will not be delivered in time. Involvement of Turkey in the F-35 program is also controversial for human rights reasons. Die Linke in Germany demanded a full stop on arms sales to Turkey, as did the Greens during the Jamaica coalition negotiations.
Besides partner countries, there also countries participating in buying the F-35 through the US Foreign Military Sales (FMS) programme, such as Israel, South-Korea and Japan. Like Turkey, Israel is also not very restrained when it comes to using its fighters against neighbours like Syria and in 'internal' affairs such as the occasional bombardments of Gaza.
Countries not participating in the programme or in FMS can buy the fighters as normal costumers. Belgium, Finland and Germany seem to have an interest. And recently several countries participating in the Saudi-led war coalition against Yemen where mentioned as potential customers by the United States.

Vice Chief of Staff of the U.S. Air Force general Stephen Wilson told Flight Global that the US is looking in the Gulf for countries like the United Arab Emirates (UAE) to sell the F-35. “So the discussions are ongoing now with the new administration on selling F-35s to partner nations that need them and require them.”
Also Bahrain, the authoritarian peninsular connected by a dam to Saudi Arabia (KSA), is regarded as a potential client for the F-35. According to US Defense News it may be a replacement for its ageing fleet of F-5's and F-16's (although this fleet is just updated in a billion dollar deal).
Bahrain and the UAE are both taking part in the air force operations on Yemen. Bahrain even lost a fighter plane in December 2015. The Emirates recently did send out this message showing its cost and involvement in the war: “UAE Armed Forces has announced the martyrdom of two Air Force pilots. (…) They died in the line of duty while carrying out their mission in Yemen.
The disasterous impact of the Saudi air campaign for people and infrastructure in Yemen is well documented. But despite this the fighters might even be sold to Saudi Arabia. “The US would consider selling F-35s to the Saudis if the Saudis were not a threat to Israel. And an indication they are not a threat to Israel would be for Saudi Arabia and Israel to take part in the same third-party air exercises” Simon Henderson, director of the Washington Institute’s Gulf and Energy Policy Program said. On the UAE deal Israel is considered to play a similar role. Flight Global regarded that: “Israeli objections could also quash any potential sale of the F-35 to the UAE.
The European Parliament adopted already several resolutions calling on the Member States to impose an arms embargo on Saudi Arabia for its role in Yemen. The situation has not improved since. Some Member States have a restrictive policy to Riyadh. But even those may be on the brink of delivering components, because of the participating in the programme. The US will take the political criticism of its export to KSA. It does not consider this a big deal. It is already overtly and militarily involved in the Saudi war atrocities and is refuelling e.g. planes bombing Yemen.
Remarkably, it is political concerns of Jerusalem that are key in decisions to deliver to the Gulf states or not. Restricted arms export policies towards KSA of EU allies involved in the F-35 are even never referred to and these countries keep silent themselves. It seems on the F-35 there are more important issues at stake than regional security and human rights; even for capitals such as Oslo and The Hague with rather restrictive policies for arms sales to the region.
Core EU members produce for the F-35 fighters and slavishly adapt to the US vision on who to sell it to. Hopefully the upcoming resolution urging Member States to impose an arms embargo on Saudi-Arabia is not dead before tabled, but comes to live; a clear no to F-35 exports to the war-involved Gulf countries should be part of that.

The text of the final resolution is weaker as the concept of earlier in the week, but the aim for an embargo - limited however on Saudi Arabia not the whole coalition - is still on the table: 
"15. Calls on the Council to effectively promote compliance with international humanitarian law, as provided for in the relevant EU guidelines; reiterates, in particular, the need for the strict application by all EU Member States of the rules laid down in Common Position 2008/944/CFSP; recalls, in this regard, its resolution on the humanitarian situation in Yemen of 25 February 2016, which calls on the VP/HR to launch an initiative to impose an EU arms embargo against Saudi Arabia, given the serious allegations of breaches of international humanitarian law by Saudi Arabia in Yemen and the fact that the continued licensing of weapons sales to Saudi Arabia would therefore be in breach of Common Position 2008/944/CFSP." (underlining by author)
F-35 Lightning II programmes in European countries
Country
Number of
F-35 on order
Industries
Other
Belgium
Not yet decided acquisition
Lockheed advertises the involvement of Belgium companies in the F-16 programme.
Denmark
27

Finland
Not yet decided acquisition


Germany
Interest in F-35 mentioned in press reports: Gerhard Hegmann, 'Luftwaffe liebäugelt mit US-Kampfjet F-35', Die Welt, 14 november 2017 (www.welt.de/.../Luftwaffe-liebaeugelt-mit-US-Kampfjet-F-35.html) This was denied couple of week later (https://www.defensenews.com/air/2017/12/12/spat-over-the-f-35-bubbles-up-in-germany/)
Italy
90
Leonardo (several departments), Mecaer, Piaggio Aero, Elettronica Melara, Moog Casella, Galileo Avionica, Sirio Panel, Cira, Aviogei, Aero Sekur, Secondo Mona, Gemelli, Logic, MBDA Italia, S3LOG, Vitrociset, Aerea (see: F-35 LIGHTNING II Creating Jobs. Securing Italy’s Future, Feb. 2017)
F-35 Final Assembly and Checkout Facility
Netherlands
37
A number of companies, most mentioned on f35.nl and updated in annual reports to Parliament. Most prominent Aeronamic, Dutch Aero, Fokker, NLR, Thales and TNO.
Storing and delivering of all spare parts for F-35's in Europe in ware house at Woesdrecht military base.
F-135 engine overhaul.
Norway
22 funded (of 52)
Kongsberg, Nammo
An engine depot will be established in Norway
Turkey
100 (planned)
Alp Aviation, Aselsan, Ayesas, Fokker Elmo, Havelsan, Kale Aerospace, MiKES, ROKETSAN, Tubitak-SAGE, Turkish Aerospace Industries (TAI)
F-35 aircraft sustainment and F135 engine production and sustainment.
UK
BAE Systems, GE Aviation, Martin-Baker, SELEX, Cobham, Ultra Electronics, UTC Actuation Systems and Rolls-Royce are just a few of the more than 100 U.K.-based suppliers for the program.

Source: Lockheed Martin, F-35 Lightning II, https://www.f35.com/

Geschreven voor Stop Wapenhandel